SanderusRuddervoordeHofvanRuddervoorde

Op deze prent van Sanderus van omstreeks 1640 is het foncier te zien van de heerlijkheid Hof van Ruddervoorde in Ruddervoorde. Ruddervoorde is thans een deelgemeente van Oostkamp in de provincie West-Vlaanderen.

In 1090 bevestigde Radbod II, bisschop van Doornik, de rechten van het Brugse Sint-Donaaskapittel over de parochiekerk van Ruddervoorde, wat meteen voor de oudste historische vermelding van de parochie Ruddervoorde zorgt. Op dat ogenblik was de parochie Ruddervoorde trouwens ingedeeld bij het bisdom Doornik.

Over de bestuurlijke machten in Ruddervoorde in de eerste eeuwen bestaan verschillende versies. Ruddervoorde was een wirwar van heerlijkheden elk met een verschillend statuut. De 4 belangrijkste daarvan waren het Hof van Ruddervoorde, de heerlijkheid Coubrouck, de heerlijkheid den Houtschen en de heerlijkheid van Gentbrugge.

De eerste was wellicht de belangrijkste en was voornamelijk aan de westzijde van het huidige dorpscentrum gelegen. De heerlijkheid het Hof van Ruddervoorde bevond zich waar nu het Tempeliershof langs de Tempeliersstraat is gelegen. Een eerste familie die de heerlijke rechten van het Hof had, was de familie de Riderfort, waarvan de leden leefden tussen 1127 en 1255. De belangrijkste van hen was Gerard de Ridefort, die tussen 1184 en 1189 Grootmeester van de Tempeliersorde was. De tweede familie die de heerlijkheid in handen had, was de familie de Doys.

De heerlijkheid Coubrouck lag ten zuidoosten van de kerk, aan de huidige Koebroekdreef, en was vermoedelijk de oudste, gegroeid uit een vroegmiddeleeuws landbouwdomein.

De heerlijkheid Den Houtschen hield geen grondbezit in, maar wel rechtsmacht en heerlijke rechten, onder andere in een deel van Ruddervoorde.

De heerlijkheid van Gentbrugge lag gedeeltelijk op het grondgebied van Hertsberge en was nauw verweven met de proosdij daar.

In 1559 werd Brugge ingesteld als bisdom dat bestond uit negen decanaten. Eén van die decanaten was Torhout, waarvan Ruddervoorde een parochie was.

Het Hof van Ruddervoorde was een grote omwalde woning gelegen op een gebogen zijtracé van de huidige Torhoutsestraat. De site stond ook bekend als “Kasteel van ’t Hof’.

Vooral de Beeldenstorm en de zes jaren calvinistisch bewind (1578-1584) lieten in deze streek diepe sporen na.

Tijdens het bewind van de aartshertogen Albrecht en Isabella (eind 16e en begin 17e eeuw) zorgde het stabiele politieke klimaat voor een tijdelijke heropleving.

Na de Spaanse successieoorlog (1702-1713) kende de regio een periode van relatieve rust en vooruitgang, gekenmerkt door demografische expansie, economisch ontsluiting en verbetering van het wegennet.

Met de Franse revolutie op het einde van de 18e eeuw kwam een einde aan het feodale systeem. Vanaf 1 oktober 1795 werden het Brugse Vrije en de heerlijkheden als bestuursniveau afgeschaft en werd Vlaanderen ingelijfd bij Frankrijk onder het departement van de Leie.

De huidige nog bestaande hoeve is een belangrijke historische hoeve met losse bestanddelen gelegen rondom een heden verhard erf.

(Bronvermelding: Onroerenderfgoed.be)