SVMeulebekeSintAmanduskerk

Op dit dorpsgezicht van Meulebeke dat Séraphin Vermote in 1814 tekende is de Sint-Amanduskerk te zien van Meulebeke (provincie West-Vlaanderen).

Deze kerk bestaat nog, zij het in een nieuwe gedaante. Ze is gelegen op de Markt in Meulebeke. Het is thans een neogotische hoofdparochiekerk, die nagenoeg volledig werd heropgebouwd tussen 1893 en 1896, ter vervanging van een barokke kerk die van 1715 tot 1720 op de plaats van de oude romaanse kerk werd opgetrokken.

Wellicht richtte men reeds in de 7de eeuw een eerste bidplaats op, vermoedelijk in hout en leem.

Omstreeks 1100 werd de eerste stenen kerk gebouwd, een romaanse, driebeukige hallenkerk met een vieringtoren, waarrond een kerkhof lag.

In 1566 werd de Sint-Amanduskerk tijdelijk gespaard van de beeldenstormers doordat de dorpsbewoners de stormklok luidden.

Ook in 1572 slaagden ze erin samen met de bevolking van Pittem, Ingelmunster, Ardooie en Koolskamp de geuzen te verjagen. Toch werd het interieur van de kerk in de daaropvolgende jaren door de calvinistische oproerlingen beschadigd.

De herstellingswerken aan de romaanse kerk duurden tot in de eerste helft van de 17e eeuw.

In 1611 werd de kerk herwijd. Op de prent getiteld "Praetorium domini de Muelebeke familiae de Beer" opgenomen in Flandria Illustrata van Sanderus (1641), staat centraal op de achtergrond de romaanse driebeukige hallenkerk met vieringtoren en hoge spits afgebeeld.

In 1645 staken de Franse troepen de Sint-Amanduskerk in brand en werd de kerkhofmuur helemaal afgebroken. In 1652 begon men de herstellingswerken aan de kerk met de steun van het kapittel van Harelbeke en het dorpsbestuur. De kerk bleef echter in erbarmelijke toestand en de werken werden pas in 1715 voltooid.

In 1705 dreigden de Hollanders de Sint-Amanduskerk in brand te steken, doch in ruil voor een geldstorting kon de overheid dit verijdelen.

In de periode 1715-1720 werd de voorlopig herstelde kerk in barokstijl herbouwd. De driebeukige kerk met drie voorportalen, verhoogd middenschip en achtkantige toren met lantaarn, kreeg tegen de zuidgevel een nieuwe sacristie.

In 1797 werd de kerk gesloten en de goederen in beslag genomen; na de Boerenkrijg werden de klokken in 1799 door het Franse leger afgevoerd.

In 1802 werd de kerk opnieuw geopend. In 1806 werd het kerkhof volledig opgeheven wanneer er een nieuwe begraafplaats in de Karel van Manderstraat in gebruik werd genomen.

Op deze tekening van Séraphin Vermote heeft men een zicht op de Sint-Amanduskerk in 1814 vanaf de nabijgelegen kerkemeersen.

In 1823-1825 werd de kerk uitgebreid en in de loop van de 19e eeuw werden herstellingswerken uitgevoerd aan onder meer het dak, het belfort op de toren en de vensters. De kerk werd in 1869 voorzien van een rotsbepleistering om de verbouwingssporen te verbergen.

In 1892 werd beslist om de Sint-Amanduskerk te herstellen en te vergroten. Er werd opnieuw nagenoeg een volledig nieuwe kerk gebouwd tussen 1893 en 1896, in een neogotische stijl. Het werd een driebeukige hallenkerk met een hoge, slanke westtoren, drie koren en aan de zuidzijde een afzonderlijke doopkapel en een ruime sacristie. Van de buitenmuren van de oude kerk bleef enkel de zuidmuur bewaard. Deze nieuwe kerk werd in 1896 ingewijd.

Tijdens de Eerste Wereldoorlog werd de kerk beschadigd maar later hersteld. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd de kerk opnieuw beschadigd en werden de klokken aangeslagen. Tussen 1940 en 1945 werd de kerk opnieuw hersteld.

In de jaren 1970 gebeurden er herstellingswerken, onder meer als gevolg van stormschade.

In de jaren 1991-1996 werden in het kader van het 100-jarig bestaan van het kerkgebouw opnieuw herstellings- en verfraaiingswerken uitgevoerd.

(Bronvermelding: Wikipedia)