KortrijkSintMichielsplein

Op deze ansichtkaart van 1914 is het Sint-Michielsplein te zien van Kortrijk (West-Vlaanderen).

Op dit plein in de historische binnenstad bevindt zich de Sint-Michielskerk.

Deze kerk werd tussen 1607 en 1611 gebouwd in opdracht van de jezuïeten, ter vervanging van de te klein geworden 14e-eeuwse Heilige-Geestkapel. Vanaf 1587 stond de jezuïetenorde in voor het onderwijs in Kortrijk. Het oorspronkelijke complex van de jezuïeten bestond uit een school, de Heilige Geestkapel (later vervangen door de Sint-Michielskerk) en een klooster en was gelegen tussen de huidige Kasteelstraat, Rijselsestraat, Oude Kasteelstraat en Papenstraat.

In 1611 werd de kerk ingewijd door de bisschop van Doornik.

In 1720 werd de Sint-Michielskerk met een nieuwe barokgevel en een nieuw interieur getooid.

In 1773 werd het jezuïetenklooster opgeheven door de bulle van paus Clemens XIV en de gebouwen werden aan particulieren verkocht. Tegelijkertijd werd dwars door de voormalige gebouwen de Heilige Geeststraat aangelegd. De Sint-Michielskerk bleef evenwel behouden en huisvestte tijdelijk het Koninklijk College.

De Sint-Michielskerk bleef bewaard en fungeerde als parochiekerk van de pas opgerichte Sint-Michielsparochie van 1785 tot 1794.

Tijdens de Franse bezetting werd de Sint-Michielskerk vanaf 1794 aangewend als zogenaamde “Tempel van de Rede”, waar openbare verkopingen werden gehouden.

Vanaf 1802 fungeerde deze kerk als hulpkerk van de Sint-Maartenskerk.

Tussen 1810 en 1816 werd de Sint-Michielskerk gesloten wegens stormschade opgelopen in 1810.

Vanaf 1816 werd de kerk voor de eredienst heropend.

Na de terugkeer van de jezuïeten in 1843 in een deel van de voormalige kloostergebouwen werd de kerk opnieuw hun kloosterkerk.

In 1868 werd de barokke zuidgevel gesloopt.

In 1891 werd de Sint-Michielskerk gerestaureerd naar de vroeg 17e-eeuwse toestand en alle latere toevoegingen werden verwijderd.

Tijdens de bombardementen van 1944 brandde de Sint-Michielskerk volledig uit: het dak van de middenbeuk stortte in en de westelijke toren verloor zijn spits.

Alleen één zijaltaar bleef bewaard, namelijk het altaar van Sint-Michiel, dat sinds de overbrenging van het beeldje van O.L.V. van Groeninge als vereringsaltaar fungeerde. In 1947 werd in neo-Byzantijnse stijl een kapel toegevoegd waar het 13e-eeuwse wonderbeeldje van Onze-Lieve-Vrouw van Groeninge werd ondergebracht in een schrijn boven het altaar.

Sinds 1841 wordt het beeld in deze kerk bewaard na te zijn overgebracht uit de opgeheven Groeningeabdij. Gravin Beatrijs schonk het aan deze abdij en overleed er in 1288. Haar hart werd in een loden kistje na de opheffing van de abdij ook in de Sint-Michielskerk in de kerkmuur ingemetseld. Hiervan zijn twee marmeren platen in de kerk en de kapel getuige.

De kerk werd heropgebouwd tussen 1950 en 1957.

De huidige kerk is een driebeukige basilicale kerk in laatgotische stijl met een halfrond koor in het noorden en met twee torens.

In 1993 vertrok de jezuïetengemeenschap en werd de kerk toevertrouwd aan de Sint-Michielsbeweging, die er haar hoofdhuis heeft.

Aan de linkerkant is gedeeltelijk de gevel te zien van de Stadswaag.

De Stadswaag bevindt zich op de hoek van de Rijselsestraat en het Sint-Michielsplein. In de Stadswaag werden vroeger gewichten geijkt. Dit was een belangrijke dienstverlening in een stad waar onder andere de edelsmeedkunst bloeide.

De weegbrug werd in 1840 op de westkant van het Sint-Michielsplein gebouwd en in 1889 naar de Rijselsestraat verplaatst, vlak voor de ijkdienst.

Op de westhoek van het Sint-Michielsplein werd in 1867 de École Industrielle ondergebracht. Nadat de Nijverheidsschool in 1897 naar de Sint-Janslaan verhuisde werd het huidige gebouw in 1904 opgericht in Vlaamse neorenaissancestijl.

Het elegante gebouw met een trapgevel en een achthoekige hoektoren is een van de beeldbepalende panden van het Sint-Michielsplein.

Van 1944 tot 1956 fungeerde het pand als telegraafkantoor.

De toeristische dienst van de stad was tot 2005 in de Stadswaag gehuisvest, tot ze verhuisde naar het streekbezoekerscentrum in de Groeningeabdij.

Sinds 2007 is er in de voormalige Stadswaag een horecazaak gevestigd.

(Bronvermelding: Wikipedia; Onroerenderfgoed.be)

Kortrijk : Sint-Michielsplein