BruggeSintSalvatorskathedraal

Op deze ansichtkaart van 1923 is de Sint-Salvatorskathedraal in Brugge (provincie West-Vlaanderen) te zien.

De Sint-Salvatorskathedraal, gewijd aan de Verrezen Zaligmaker en aan Sint-Donatiaan, is de hoofdkerk van het bisdom Brugge.

Deze kerk werd niet gebouwd om kathedraal van de stad te worden. Ze nam deze status slechts in 1834 aan.

Oorspronkelijk was de Sint-Salvatorskerk een romaans stenen kerkje gesticht in de 9e eeuw. Toen was de Sint-Donaaskerk, in het hart van Brugge, op het Burgplein, een van de belangrijkste godsdienstige gebouwen van de stad.

Op het eind van de 18e eeuw vertrok bisschop Felix Brenart in ballingschap. Het bisdom werd afgeschaft en de Sint-Donaaskathedraal werd als nationaal goed verkocht en gesloopt.

In 1834 werd het bisdom Brugge heropgericht en werd de Gentse hulpbisschop Frans René Boussen de nieuwe bisschop van Brugge.

De Sint-Salvatorkerk werd officieel de Sint-Salvators- en Sint-Donaaskathedraal. Nochtans leek het gebouw niet helemaal op een kathedraal. Ze was minder indrukwekkend dan de nabijgelegen Onze-Lieve-Vrouwekerk. Sint-Salvator moest dus aan zijn nieuwe status aangepast worden. Dit gebeurde onder meer door de inwendige aankleding, waarbij uit de voormalige Sint-Donaaskathedraal afkomstige kunstwerken werden gerecupereerd.

Op 1 juli 1921 verhief paus Benedictus XV de Sint-Salvators- en Sint-Donaaskathedraal tot basilica minor.
De romaans-gotische westertoren (79 m) heeft nog de onderbouw in tuf- en zandsteen van de romaanse kerk van 1127-1166. Dit is het oudste gedeelte van de kerk. Drie galmgaten, sporen van de Scheldegotiek, werden tijdens herstellingen in 1992-1993 ontdekt en terug open gemaakt.

De buitenkant geeft de indruk van een stoere burcht. Dit hoge gotische gebouw heeft geen luchtbogen maar wel zware steunberen. De zijwaartse druk van de gewelven wordt er opgevangen door de westertoren, zijbeuken en kruisbeuken; voldoende voor het relatief korte kerkschip. De hoektorentjes van de dwarsbeuken verwijzen naar de Scheldegotiek.

Karakteristiek voor de hooggotiek zijn de kruisbeuken, volledig opengebroken door de grote ramen met een rijk maaswerk, verdeeld in vier delen, waarlangs hier een galerij loopt.

De Brabantse laatgotiek is aan de buitenkant te merken door de grote vensters met een verschillend verfijnd maaswerk en door de uitgewerkte kroonlijst.

Net als veel andere middeleeuwse gebouwen, heeft ook de Sint-Salvatorskathedraal vaak vernieuwingen en veranderingen ondergaan:

Volgens de traditie bouwde Sint-Elooi omstreeks 646 een kapel. Historisch gezien is de kerk gesticht in de 9de eeuw door de oudere parochie Snellegem, die wellicht op Sint-Elooi teruggaat. De kleine kapel werd in 1089 tot parochiekerk verheven.

Na een brand in 1116 begon in 1127 de bouw van een grote romaanse kerk, die door een nieuwe brand in 1166 werd verwoest. Daarvan is de benedenbouw van de toren bewaard.

Tussen 1250 en 1350 kwam de gotische kerk tot stand. De hoofddelen hebben nog kenmerken van de Scheldegotiek, een overgangsstijl tussen romaanse en gotische stijl.

Na een derde brand in 1358 werd bij de herstelling de kerk uitgebreid.

Omstreeks 1480 werd de kooromgang met vijf straalkapellen in Brabantse laatgotiek gebouwd.

Vanaf 1834 werd de kerk een kathedraal. Naast de zuidbeuk werd vanaf 1837 een nieuw kapittelgebouw gebouwd.

Na de brand van 1839 werd de toren hersteld en een hogere bovenbouw opgetrokken in neoromaanse stijl (1843-1846).

Pas in 1871 werd de toren bekroond met een spits. Inwendig werden er ook aanzienlijke verfraaiingswerken uitgevoerd.

In 1912 werd het kapittelgebouw uit 1838 gesloopt en werden nieuwe kapittel- en museumzalen gebouwd.

Vanaf 1976 werden gedurende een kwarteeuw grondige restauratie- en consolidatiewerken uitgevoerd aan de toren en de uitwendige kerk. Er vonden ook archeologische opgravingen in de kerk plaats.

Van 2011 tot 2017 gebeurde een grondige opknapbeurt binnenin de kerk, met uitgebreide schilder- en restauratiewerken.

(Bronvermelding: Wikipedia)

Brugge : Sint-Salvatorskathedraal