Brugge
 
Jan van Eyckplein





Brugge : Jan van Eyckplein


Ansichtkaart van 
1905  versus  Foto (Google Maps) van 2014




Het Jan van Eyckplein is een plein in het centrum van Brugge (provincie West-Vlaanderen).

Dit plein, gelegen aan het begin van de Spiegelrei, werd kort na 1787 aangelegd, toen de zogenaamde Nieuwjaars- of Sint-Jansbrug werd afgebroken en een eerste deel van de Kraanrei werd overwelfd.

Vóór de aanleg van het plein lag de Sint-Jansbrug in het verlengde van de Wijnzakstraat. Deze brug werd reeds vermeld in 1282 en was aanvankelijk van hout. In 1444 werd ze herbouwd als een drieledige boogbrug met een stenen borstwering.

Oorspronkelijk was er geen plein te bespeuren, maar liep de Reie door, met er boven een brug die de naam Sint-Jansbrug droeg. In 1787 werd de Reie op die plek overwelfd en werd de Sint-Jansbrug afgebroken. Zo ontstond een plein dat aanvankelijk de naam Sint-Jansbrug bleef dragen.

Op de ansichtkaart van 1905 valt het pand op de hoek Spiegelrei - Genthof goed op.  Het huis werd vroeger "Steylaers" of "De Rode Steen" genoemd.

Het gebouw bezit een oude 13e-eeuwse kern. Het huidige uitzicht combineert een gevel uit de eerste helft van de 16e eeuw met een laatclassicistische deurpartij en neogotische elementen. In 1877 werd dit pand gerestaureerd. Het is voorzien van een arduinen bordes met een balustrade en een arduinen deuromlijsting in Lodewijk XVI-stijl.

In de Franse tijd kwam stilaan de naam 'Academieplaetse' in gebruik, naar de teken- en schildersacademie die in de Poortersloge op het plein gevestigd was.

In 1844 voerde het stadsbestuur de naam 'Jan van Eyckplaats' in, als hulde aan de schilder Jan van Eyck, die er in 1856 een marmeren standbeeld kreeg. In 1871 werd dit beeld verwijderd, waarna het een eeuw op de Burg heeft gestaan.

Sinds 1971 staat het op het binnenplein van de Academie. De inhuldiging van het huidige beeld op hoge arduinen sokkel van 1878 was de aanleiding voor de restauratie met stadstoelage van verschillende huizen op dit plein.

Tot aan de Eerste Wereldoorlog was het plein bij de Bruggelingen bekend als Petattenmarkt, omdat er wekelijks een aardappelenmarkt werd gehouden.

Nu heeft het Jan van Eyckplein vooral een horeca- en woonfunctie.

Het torentje centraal te zien op de achtergrond op de kaart van 1905 is dit van het voormalige “Duits Natiehuis” of “Huis van de Oosterlingen”, gelegen aan het Oosterlingenplein.

(Bronvermelding: Wikipedia: https://nl.wikipedia.org/wiki/Jan_van_Eyckplein (online) - geraadpleegd op 4 juli 2026 - CC BY-SA 4.0; Inventaris Onroerend Erfgoed 2026: Jan van Eyckplein (online), https://id.erfgoed.net/themas/4255 - geraadpleegd op 4 juli 2026 - CC BY-SA 4.0)


Bekijk deze locatie in Google Street View